Taalstoornissen

Een taalontwikkelingsstoornis is een stoornis in de ontwikkeling van de taalvaardigheden van een

kind. De normale taalontwikkeling verloopt volgens verschillende stadia die samenhangen met de

leeftijd. Wanneer een kind alle stadia normaal doorloopt, maar langer doet over elk stadium,

spreken we van een vertraagde taalontwikkeling. Wanneer een kind de stadia niet normaal

doorloopt, spreken we van een afwijkende taalontwikkeling.

We spreken van een primaire taalontwikkelingsstoornis wanneer de taal een vertraagd of afwijkend

verloopt vertoont. De stoornis treft zowel de ontwikkeling van de taalvorm (verbuigingen,

vervoegingen en zinsbouw), de taalinhoud (woordenschat) als het taalgebruik. Verder kunnen de

spraak- en taalproblemen bij een primaire taalontwikkelingsstoornis niet verklaard worden door

andere problemen (zie secundaire taalontwikkelingsstoornis).

We spreken van een secundaire taalontwikkelingsstoornis wanneer de taal zich niet normaal

ontwikkelt ten gevolge van een ander probleem, bijvoorbeeld gehoorproblemen, cognitieve

problemen, een zichtbaar hersenletsel, visusproblemen, motorische problemen, sociale en/of

emotionele problemen of onvoldoende en/of onaangepast taalaanbod.

Wanneer je je aanmeldt bij de logopediste voor een taalprobleem, zal zij eerst een aanvangsbilan

uitvoeren, waarna er samen met de ouders een behandelplan wordt opgesteld. Alle verzorgers van

het kind worden bij de therapie betrokken (bv. ouders, grootouders, school …) zodat iedereen de

taal van het kind kan stimuleren. Samenwerking is één van de belangrijkste zaken bij taaltherapie

en zorgt voor een beter ondersteuningsnetwerk rondom het kind. Dagelijkse oefeningen en

samenspel maken dat het kind de taal beter en sneller ontwikkelt.

Spraakklankstoornissen

Bij articulatiestoornissen worden specifieke klanken of klankcombinaties verkeerd uitgesproken, vervangen door andere klanken of niet uitgesproken. Er is sprake van een articulatiestoornis bij kinderen als de articulatie afwijkt in vergelijking met die van leeftijdsgenootjes.

 

Er zijn 2 soorten articulatiestoornissen:

 

Fonetische articulatiestoornissen zijn stoornissen waarbij het kind het moeilijk heeft met de motorische productie van een spraakklank. Het kind heeft het moeilijk om de juiste beweging te maken om een klank juist te produceren. Voorbeelden : de /s/ die tussen de tanden wordt geproduceerd (interdentaliteit) of moeilijkheden met de productie van de /r/ (rhotacismus), …

 

Onze logopediste is gespecialiseerd in spraakontwikkelingsdyspraxie (SOD). Bij kinderen die het taalsysteem nog verwerven, is spraakontwikkelingsdyspraxie een geheel, of gedeeltelijk onvermogen tot plannen en motorisch afregelen van willekeurige en complexe bewegingen van de spieren van e spraakorganen, waardoor de spraak verstoord wordt, terwijl er geen tekenen van parese, ataxie, spasticiteit, taalbegripsstoornissen, gehoorverlies en andere uitvalsverschijnselen aan de grondslag liggen. Spraakbewegingen kunnen niet of moeilijk ingezet (=opgeroepen) en gecoördineerd worden (geen vlotte overgang van de ene klank naar de andere, controle en sturing verlopen gestoord, volgordefouten of weglaten en toevoegen van lettergrepen en klanken).

 

De logopediste op onze praktijk is gespecialiseerd in PROMPT, een techniek om te hanteren bij spraak- en taalstoornissen. Prompts for Restructuring Oral Muscular Phonetic Targets PROMPT is een techniek of methode voor het behandelen van articulatiestoornissen bij kinderen en volwassenen met spraakontwikkelingsdyspraxie (SOD), gehoorstoornissen, apraxie, vertraagde  spraakontwikkeling en ASS. Door middel van prompts wordt de cliënt getriggerd om tot een goede uitspraak van een klank te komen. Tijdens de behandeling leert het kind voor elke klank een bepaalde prompt. Een prompt is een manuele manipulatie van de spraakbeweging. De logopedist gebruikt hierbij één hand om het hoofd van de cliënt te ondersteunen en één hand om de spraakklanken te manipuleren. De cliënt voelt en bedenkt dan hoe de klank kan worden gemaakt. Dit ‘voelen’ werkt directer dan wanneer de nieuw te leren klank alleen maar via het gehoor en mondbeeld wordt aangeboden, zoals bij de meer traditionele behandelmethoden. Daarnaast richt PROMPT zich niet op het uitspreken van alleen de verkeerde klank. De moeilijke klank wordt direct geoefend in woorden en zelfs zinnen. De gedachte hierachter is, dat wij niet in klanken spreken, maar in woorden en zinnen. De klank wordt dus direct toegepast in woorden, die het kind in het dagelijks leven kan gebruiken.  

 

Fonologische articulatiestoornissen zijn stoornissen waarbij kinderen moeilijkheden hebben met de uitspraak van klanken waardoor ze klanken of klankcombinaties vereenvoudigen. Deze vereenvoudigingprocessen horen bij een normale taalverwerving maar kinderen met een fonologische articulatiestoornis passen deze vereenvoudigingen toe tot op een leeftijd dat leeftijdsgenootjes dit niet meer doen. Voorbeelden : /top/ i.p.v. /stop/, /jaam/ i.p.v. /raam/. Fonologische problemen kunnen verholpen worden door logopedische therapie. Kinderen kunnen al vanaf de leeftijd van 2 jaar geholpen worden met fonologische problemen. De logopediste selecteert samen met de jou de juiste aanpak, therapiemethoden (indirecte of directe therapie, coaching, oudercursus, …) en frequentie .

 

Leerstoornissen

Sommige kinderen ondervinden op school moeilijkheden met lezen, spellen en/of rekenen. Soms gaat het over een achterstand die weer ingehaald kan worden. We spreken dan over leerproblemen. Dit kan gaan om problemen bij het automatiseren, maar ook bij het aanleren van vaardigheden of technieken. Bij andere kinderen blijven deze problemen hardnekkig voortduren, ook na intensieve begeleiding. We spreken dan over een echte leerstoornis. Dyslexie is een leerstoornis die zich uit in ernstige lees- en/of schrijfproblemen. De automatisatie van lezen en/of spellen verloopt zeer moeizaam, want de letter- en woordherkenning komen maar niet op gang. Bij dyslexie blijft het lezen en schrijven moeilijk tot in de volwassenheid.

 

Dyslexie komt voor bij 3 tot 10 % van onze bevolking. Wanneer je je aanmeldt voor logopedische therapie bij dyslexie, zal de logopediste eerst een basismeting (niveaubepaling) doen. Daarna stelt ze een individueel handelingsplan op, waarbij ze dikwijls ook contact opneemt met de school van het kind. Er worden STICORDI-maatregelen opgesteld in samenspraak met de school, zodat het kind de gepaste hulp krijgt. Dyscalculie is een leerstoornis die zich uit in ernstige rekenproblemen. Personen met dyscalculie ondervinden blijvende moeilijkheden met rekenen en wiskunde op het vlak van automatiseren (geheugendyscalculie), vaardigheden en technieken (procedurele dyscalculie) en/of problemen met visuo-spatiële deeltaken van het rekenen (visuo-motorische dyscalculie).

 

Dyscalculie kan samen voorkomen met andere (leer)problemen zoals ADHD, dyslexie en ASS. Wanneer je je aanmeldt voor logopedische therapie bij dyscalculie, zal de logopediste eerst een basismeting (niveaubepaling) doen. Daarna stelt ze een individueel handelingsplan op, waarbij ze vaak ook contact opneemt met de school van het kind. Er worden STICORDI-maatregelen opgesteld in samenspraak met de school, zodat het kind de gepaste hulp krijgt.

 

Ontwikkelings Stoornis : AUTISME

Autisme uit zich in eerste instantie in het gedrag. De drie kernproblemen van autisme situeren zich op het gebied van communicatie, op sociaal vlak en in het flexibele denken. Dit noemt men ‘de Triade’. In het diagnostisch handboek DSM-5 neemt men de moeilijkheden op vlak van sociale interactie en communicatie samen.

De logopedie bij kinderen met ASS richt zich binnen onze praktijk vooral op stimuleren en verbeteren van de communicatie bij jonge peuters en kleuters. Dit kan dan gaan om verbale als non-verbale communicatie. De logopedist probeert ook in te zetten op stimulatie en optimalisatie van de sociale interactie. Daarnaast behandelen we ook kinderen met ASS in comorbiditeit met leerstoornissen.

 

Iedereen is een ster en schittert op zijn eigen manier